Naar de inhoud
elektrischtekenen.be Oefenboek Begin met tekenen
Les 7 van 8

Het verdeelbord: de volgorde vanaf de aansluiting

In het bord komen alle kringen samen. Op het eendraadschema lees je die volgorde van links naar rechts. In deze les leg je uit waarom elke kring staat waar hij staat, en je zoekt zelf fouten.

Leerdoel
Je zegt welke kringen achter 300 mA en welke achter 30 mA horen en je controleert het kaliber van een automaat met de doorsnede.
Duur
35 minuten
Dit heb je nodig
Het eendraadschema van les 6; tabel 4.11 uit het AREI als je wil naslaan.

Lees het begin

Links een grijs vak Aansluiting met teller en hoofdautomaat, daarna Diff A van 300 mA, kring G voor de kookplaat en Diff B van 30 mA met de vertrekkende lijn naar boven
Het begin van de installatie: aansluiting, Diff A, de kookplaat en het vertrek van Diff B.

Zo lees je dit

  • Het grijze vak is van de netbeheerder: teller en hoofdautomaat van 40 A.
  • Diff A: 300 mA, type A, 40 A.
  • G hangt rechtstreeks achter A. Diff B takt af van de lijn en voedt de kringen erboven.

De volgorde is geen willekeur. De installatie begint met een differentieel die niet boven 300 mA gaat. Voor een woning neem je type A of beter, en 40 A of meer als nominale stroom.

Zoek na in het AREI: 4.2.4.3 b, pdf 109; 5.3.5.3 a, pdf 177.

Vlak daarachter volgt een gevoelige differentieel, van 30 mA of minder. Daarachter moeten in elk geval: gewone contactdozen, licht, de ruimte met bad of douche, en machines om te wassen, te drogen of af te wassen. Eén zo'n differentieel draagt maximaal acht eindkringen.

Zoek na in het AREI: 4.2.4.3 b, pdf 110; gevoeligheid 2.6.4, pdf 45.

Vaste toestellen zoals een elektrisch fornuis mogen rechtstreeks achter de eerste differentieel. Daarom staat kookplaat G daar in onze woning. Die opbouw veronderstelt een aardverbinding met een spreidingsweerstand tot 30 ohm. Is ze hoger, dan komen er ten minste twee toestellen van 30 mA die elk tot zestien contactdozen dragen, en krijgt zo'n toestelkring strengere eisen (4.2.4.3 b, pdf 110).

Zoek na in het AREI: 4.2.4.3 b, pdf 110.

DoorsnedeAutomaat hoogstensZo gebruikt in de oefenwoning
1,5 mm²16 AVerlichting A en B
2,5 mm²20 AContactdozen, wasmachine, badkamer (16 A)
4 mm²25 ANiet gebruikt
6 mm²40 AKookplaat G (32 A)

Zoek na in het AREI: tabel 4.11, pdf 126.

Oefening 1: lees het einde van de lijn

Differentieel C van 30 mA met daarnaast kring F voor de badkamer met punten F.1 tot F.3 en kring H voor de wasmachine
Diff C aan het einde van de lijn, met de badkamer F en de wasmachine H.
  1. Hoeveel eindkringen hangen achter Diff C?
  2. Mag de wasmachine ook achter Diff B?
  3. Welke automaat beschermt de kabel van de badkamer? Is er nog ruimte voor een zwaardere?
Toon de oplossing
  1. Twee: F en H.
  2. Ja. Diff B heeft vijf eindkringen, dus nog plaats onder de grens van acht. Bij ten hoogste 30 ohm spreidingsweerstand zijn twee 30 mA-differentiëlen een keuze (pdf 110): valt de wasmachine in fout, dan blijft het licht branden.
  3. C16A op 2,5 mm². De tabel laat op die doorsnede 20 A toe.

Oefening 2: foutenjacht

Een leerling tekende het bord van een andere woning. Op papier staat het volgende. Wat is er per regel fout?

  1. Aan het begin een differentieel van 300 mA, type A, 25 A.
  2. De verlichting rechtstreeks achter die 300 mA.
  3. Een lichtkring van C20A op 1,5 mm².
  4. Negen eindkringen achter één differentieel van 30 mA.
  5. Een oven op C32A met een kabel van 4 mm².
Toon de oplossing
  1. Te klein: aan het begin minstens 40 A (5.3.5.3 a, pdf 177).
  2. In een nieuwe installatie hoort de verlichting achter een gevoelige differentieel (pdf 110, 4.2.4.3 b).
  3. Op 1,5 mm² hoogstens 16 A (pdf 126, tabel 4.11).
  4. Hoogstens acht (4.2.4.3 b, pdf 110). Verdeel ze over twee differentiëlen.
  5. Op 4 mm² hoogstens 25 A (pdf 126, tabel 4.11). Ofwel een kleinere automaat als het toestel dat toelaat, ofwel een dikkere kabel.

Het bord zelf

Elk beschermings- of bedieningstoestel krijgt een duidelijke markering die niet uitwist, behalve als een vergissing onmogelijk is. Op elk bord staat ook de voedingsspanning.

Zoek na in het AREI: 3.1.3.1, pdf 73; 3.1.3.3 a, pdf 74.

Hoe je automaten op rijen schikt, is geen onderdeel van deze oefening. Wie daarmee verder wil, vindt het uitgewerkt in de uitleg over rijen en modules.

Uit de praktijk, geen regel

Laat het eendraadschema op dezelfde volgorde lopen als het bord: wie later een automaat zoekt, zoekt op beide op dezelfde plaats. Over de conformiteit van een echt bord beslist de keurder, niet deze oefening.

Wil je hierop verbetering krijgen? Opgaven van les 7 in het nakijkschrift